Nồng độ cồn bằng 0 có thực sự hợp lý?

Quy định cấm tuyệt đối điều khiển phương tiện khi trong cơ thể có nồng độ cồn khiến không ít Đại biểu Quốc hội băn khoăn về tính hợp lý và khả thi.

iPhone on MacBook Keyboard

Không thể phủ nhận tầm ảnh hưởng và tính hiệu quả của quy định nồng độ cồn đến tình hình trật tự an toàn giao thông. Số vụ tai nạn giao thông liên quan đến bia rượu giảm đáng kể, đặc biệt dịp cận và trong tết Nguyên Đán. Tuy nhiên, nhiều ý kiến băn khoăn, bày tỏ về tính thực tiễn và khả thi khi quy định nồng độ cồn bằng 0 đối với người điều khiển phương tiện tham gia giao thông.

Theo quy định hiện hành, tại Khoản 8 Điều 8, điều khiển xe ô tô, máy kéo, xe máy chuyên dùng trên đường mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn là hành vi bị nghiêm cấm. Mức phạt đối với người điều khiển phương tiện tham gia giao thông vi phạm nồng độ cồn được quy định tại Nghị định 100/2019/NĐ-CP (sửa đổi tại Nghị định 123/2021/NĐ-CP) chia thành 3 trường hợp: Chưa vượt quá 50 mg/100 ml máu hoặc chưa vượt quá 0,25 ml/lít khí thở; Vượt quá 50 mg đến 80 mg/100 ml máu hoặc vượt quá 0,25 mg đến 0,4mg/lít khí thở và vượt quá 80 mg/100 ml máu hoặc vượt quá 0,4 mg/lít khí thở.

Lực lượng CSGT túc trực 24/24 kiểm tra nồng độ cồn xuyên tết Giáp Thìn 2024.

Dự thảo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ cũng quy định tại Khoản 1 Điều 8 nghiêm cấm điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn. Thiếu tướng Phạm Công Nguyên, Cục trưởng Cục Pháp chế và cải cách hành chính - tư pháp, Bộ Công an cho biết, dự thảo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ được xây dựng dựa trên quan điểm bảo vệ tính mạng của người tham gia giao thông là trên hết.

Quy định về nồng độ cồn nhằm hạn chế những vụ tai nạn giao thông liên quan đến bia rượu, bảo đảm an toàn tính mạng và sức khỏe người tham gia giao thông đồng thời thống nhất với quy định của Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia (khoản 6 Điều 5 quy định điều khiển phương tiện giao thông mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn là hành vi bị cấm).

Tuy nhiên, một số đại biểu Quốc hội bày tỏ băn khoăn về tình khả thi và hợp lý của quy định cấm tuyệt đối người “điều khiển phương tiện tham gia giao thông mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn” trong dự thảo Luật Trật tự, an toàn giao thông. Theo đại biểu Nguyễn Quang Huân (đoàn Bình Dương), việc cấm tuyệt đối người điều khiển phương tiện tham gia giao thông mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn là không thực tế. Bởi nhiều người tối hôm trước có sử dụng rượu bia tuy nhiên sáng hôm sau đo vẫn còn nồng độ cồn, trong khi vẫn tỉnh táo để điều khiển phương tiện.

Quy định về mức vi phạm nồng độ cồn cần được nghiên cứu, đánh giá kĩ lưỡng đảm bảo tính thực tiễn và khả thi.

Cùng vấn đề trên, đại biểu Phạm Như Hiệp (đoàn Thừa Thiên – Huế) cho rằng, nếu cấm ngặt như vậy thì người điều khiển xe thô sơ cũng vi phạm và bị xử lý. Theo ông, “nếu uống một chút rượu” mà đi xe đạp cũng bị phạt thì quá trình triển khai luật sẽ phức tạp. Ngoài ra, theo đại biểu, việc cấm người uống rượu tham gia giao thông ngay thì đã rõ. Nhưng thực tế, việc người dân uống rượu từ tối hôm trước mà sáng hôm sau đi làm, trong máu vẫn còn nồng độ cồn, nếu phạt thì chưa hợp lý. Do vậy, đại biểu Phạm Như Hiệp đề nghị nên quy định ngưỡng vi phạm nồng độ cồn.

Đại biểu Phạm Đức Ấn (đoàn Hà Nội) đề xuất nghiên cứu một tỷ lệ nhất định để giới hạn nồng độ cồn cho phép trong khí thở và trong máu, không nhất thiết cứ có nồng độ cồn là bị xử phạt. Ông Ấn nêu ý kiến cho rằng: “Luật của các nước trên thế giới về cơ bản họ đều có tỷ lệ nhất định nào đó, ta cũng nên nghiên cứu”.

Trên thế giới, rất nhiều quốc gia quy định về nồng độ cồn đối với người điều khiển phương tiện tham gia giao thông. Ở Mỹ, nồng độ cồn trong máu được quy định phải dưới 80 mg/100 ml máu. Ở Australia là dưới 50 mg/100 ml tuỳ từng loại bằng lái xe. Ngoài ra, mức xử phạt nặng và tăng dần nếu tái phạm khiến người dân chủ động ý thức hạn chế sử dụng rượu bia khi lái xe.

Việc quy định ngưỡng vi phạm nồng độ cồn giúp người dân chủ động và có thức hơn trong việc sử dụng rượu bia. Các nghiên cứu chỉ ra rằng ở dưới mức 80 mg/100 ml máu, khả năng xử lý tình huống và điều khiển cơ bắp không bị ảnh hưởng. Đây cũng là ngưỡng hợp lý với những món ăn được chế biến hoặc có chứa cồn.

Vì vậy, để quy định về mức vi phạm nồng độ cồn đối với người tham gia giao thông được nhân văn, đúng người đúng tội, đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật cần nghiên cứu, đánh giá thận trọng trên cơ sở bảo đảm yêu cầu thực tiễn, có căn cứ khoa học và bảo đảm tính khả thi.

* Vui lòng gõ tiếng Việt có dấu, tối thiểu 10 chữ, không chứa liên kết.